Ka Roger

05ed

Rogelio Lunasco Ordoñez (September 24, 1940 – May 19, 2016) (Larawan kagandahang loob ng Pinoyweekly.org)

Mayo 19, 2016 nang malagutan ng hininga ang makabayang propesor, manunudling, makata, kuwentista, at peryodista na si Rogelio Lunasco Ordoñez. Ama kung ituring ko siya. Kagaya rin ng pagturing ko kina Ave Perez Jacob, na pumanaw noong ika-8 ng Hunyo, 2015, at Bayani S. Abadilla, na sumakabilang buhay naman noong ika-14 ng Mayo, 2008–na pawang mga kaibigan niya, sa unibersidad man, sa pasulatan man, o sa pakikibaka man sa pagpapalaya ng sambayanan mula sa pagtanikala ng tinaguriang tatlong salot–imperyalismo, burukrata kapitalismo, at piyudalismo–na, noon pa man, ay siyang sumisikil at kumikitil sa pag-asa ng bayan na maging malaya at magkaroon ng pagkakapantay-pantay. Continue reading

Kayo ang magdala ng makakain…*

Kung may trabahong sapat ang kita at tutulungan ng gobyerno, nang totoo ang sektor ng agrikultura, walang magugutom na Pilipino. (Larawang nakuha sa Internet)

Kung may trabahong sapat ang kita at tutulungan ng gobyerno, nang totoo ang sektor ng agrikultura, walang magugutom na Pilipino. (Larawang nakuha sa Internet)

SABI NG ISANG MATANDANG kasabihang Hindi, “Mahalaga ang pagkain sa pagkatutong espirituwal.” Paano nga ba makapananalangin nang husto ang isang bata kung ang iniisip niya ay isang tasang kanin, isang pritong tuyo at isang tumpok na mga gulay? Kasama sa paghihimala ng Panginoong Hesu-Kristo noong nasa daigdig pa Siya, ay ang pagpapakain sa mga nagugutom (Cf. Mt. 14:13-21; Mk. 6:31-44; Lk. 9:10-17; Jn. 6:5-15;  Mk 8:1-9; at Mt. 15:32-39). Continue reading

Malas at suwerte sa Year of the Water Dragon

“Ang water dragon, ang hatid unang-una ay napaka-short tempered nila. Ibig sabihin, mayroong kaunting gulo. Ibig sabihin, sa decision-making, iyong mga nakatataas, nahihirapan sila dahil sa kalat-kalat na nage-exist na mga gulo.." - Ms. Dorothy Anna Pascual, Niyos Treasure

Hindi maikakailang malaki ang impluwensiya ng ating mga kababayang Filipino-Chinese sa ating kultura at paniniwala sa kabuuan. Kabilang na rito ang paniniwala sa feng shui.

Isang “eksaktong” siyensiya ang feng shui, ani Ms. Dorothy Anna Pascual, feng shui expert at may-ari ng Niyo Treasure, isang feng shui shop sa Antipolo City. Sa pamamagitan ng math at science, o pagkukuwenta ng oras, araw at taon ng kapanganakan ng isang tao, natatantiya ang maaring kahinatnan ng kapalaran ng isang kliyente, maging ito ay sa punto ng kabuhayan, relasyon at kalusugan.

Ano nga ba ang kapalaran ng Pinoy sa panahon ng water dragon?

“Ang water dragon, ang hatid unang-una ay napaka-short tempered nila. Ibig sabihin, mayroong kaunting gulo. Ibig sabihin, sa decision-making, iyong mga nakatataas, nahihirapan sila dahil sa kalat-kalat na nage-exist na mga gulo. Iyon ang isang side niya, iyong tinatawag nating yellow star,” paunang pababahagi ni Ms. Dorothy sa PINAS Global Newspaper sa maaring maganap sa panahon ng water dragon.

Aniya pa, ang water dragon ay may dalawang bahagi o direksiyon: East o silangan at southeast o timog-silangan.

“Sa Southeast part, may tinatawag siyang five kinds of major danger—iyan iyong mga aksidente sa kalsada, iyong mga sakit-sakit, and then katulad niyan, iyong mga lokohan ng mga tao: miscommunication, misunderstanding, lalabas ‘yan. And then mayroon din tayong tinatawag na iyong issue, issue sa lahat ng klase ng mga namumuno, laluna na iyong ating namumuno, Rat sign kasi ang ating pambansang pangulo,” ani Ms. Dorothy.

Pero, suwerte raw si Pangulong Aquino ngayong taon dahil “kakampi” siya ng water dragon.

Pi Yao: para iwas gulo (Photo by the author)

Ayon pa kay Ms. Dorothy, asahan na ang mga sakuna at kalamidad na dulot ng kalikasan sa pagdating ng Year of the Water Dragon. Ang southeast area ng dragon, aniya, ay “uncontrollable” dahil nagmumula ito sa kalikasan. Ito, aniya, ang pinakakatatakot.

Noong panahon ng Rabbit, ani Ms. Dorothy, unfavorable month ang December na kinaganapan ng trahedyang may kinalaman sa bagyong Sendong. Mahigit isang libong katao ang namatay at mahigit isang libong katao ang nawawala nang rumagasa ang putik at troso buhat sa kabundukan ng Iligan at Cagayan de Oro City.

Ibinigay rin niyang halimbawa ang naganap na lindol at tsunami sa Japan noong Marso 11, na nagdulot ng pangamba sa buong mundo dahil sa nuclear crisis. Aniya, nasa buwang iyon nakapuwesto ang yellow star noong nakaraang taon.
Sa panahon ng Water Dragon, maaaring maganap din ito pero mayroon tayong pinakamabisang pananggalang sa hagupit nito:

“Wala tayong ibang magiging proteksiyon kundi iyong prayer talaga,” sabi ni Ms. Dorothy.

Bagaman masasabing napaka-grim o napakadilim ng kapalarang nabanggit, hindi naman daw ito dapat pangambahan dahil may magandang bahagi ang Water Dragon: ang East side. Aniya, hindi kagaya ng Rabbit na uni-direction lang, ang Dragon ay may isa pang direksiyon, ang silangan na kanlungan ng suwerte.

“Ito ang kagandahan sa East side. Siyempre kung mayroong pangit, mayroon din namang maganda. Iyong pangit, kaya namang kontrolin ‘yan through prayer. Then ‘yong maganda, asahan natin ‘yan. Katulad niyan, may Roman Star. Kapag sinabing Roma star, ibig sabihin, very effective tayo when it comes to communication,” sabi ni Ms. Dorothy.

Kahit naghihirap, aniya, ang Pilipinas, asahan na dadagsa ang tulong buhat sa ibang bansa na may mabuting kaugnayan ang Pilipinas.

Sabi pa ng feng shui expert, ang Roman Star din ay punung-puno ng pag-ibig kaya maganda ang 2012 sa mga relasyon, pag-aasawa at pag-aanak. Sinabi pa niya na ang mga sanggol na ipanganganak ngayon ay talagang magiging napakasuwerte.

Pero, may babala si Ms. Dorothy: “Ngayon, medyo ingatan nating ang ating mga kabataan, medyo mag-focus tayo sa kanila, dapat bantayan natin sila, kasi ang Roman Star napakalakas—malaki ang tiyansang maraming kabataan ang magsisipag-asawa.”

Doon naman sa gustung-gustong magbuntis: ang 2012 ang taon ninyo, sabi ni Ms. Dorothy, gayundin sa ibig mga magpakasal.

Dahil ang Roman Star ay may kinalaman din sa edukasyon, asahan nang magiging maganda ang taong ito sa mga ating akademya, partikular sa pagkakaroon ng Pilipinas ng K-12 education. Ang deskripsiyon niya sa academe: “Mage-excel ang education sa Pilipinas”

Suwerte ngayong taon ang ipinanganak sa year of the Rabbit, Monkey, Rooster, Rat, Tiger at Horse. Hindi naman gaanong kaganda ang kapalaran ng Dog, Ox (na magiging masasakitin), Boar (Pig), Sheep, Dragon.

Para naman sa mga hindi magandang signs, sa Dog na parang magiging madalas ang pakikipag-alit sa panahon ng Water Dragon, inirerekomenda ni Ms. Dorothy ang Pi Yao with Flaming Sword na makasangga sa puwersa ng conflict. Maganda rin ang Dragon-Horse para naman sa career.

“Facing the window, kailangan nating unang-una ang rooster [figurine]. Rooster kasi pantanggal, pantaboy ng negative energy. At siyempre, Dragon, na a must for every house,” pagbabahagi pa niya.

Sa punto naman ng business, sinabi ni Ms. Dorothy na aariba ang call center industry, maging ang negosyong may kinalaman sa tubig gaya ng water refilling stations at maging ang may kinalaman sa pagkain.

Bilang pagwawakas sinabi ni Ms. Dorothy:

“Ang feng shui ay science: eksaktong kalkulasyon ng math and science. Ngayon po, lahat ng binanggit kong year signs na not conflict, at good ngayon, ang gagawin n’yo po, unang-una: stay positive. And then, try n’yo pong maglagay ng mga bagay na kailangan ninyo (referring sa amulets at luck enhancers). Sa mga unfavorable naman this year, siyempre unang-una po, mag-pray kayo para ma-counter lahat ‘yan, at stay positive. Kailangan ang outlook n’yo sa buhay ay positive. Don’t forget to pray.”

Siyempre pa, bilang dagdag: tandaan nating ang suwerte o kapalaran natin ay nasa ating mga kamay. Sabi nga ng matandang kasabihan: Nasa Diyos ang awa, nasa atin ang gawa.

Feng shui 101

Literal na nangangahulugang “wind, water” ginagamit ng mga Taoist ang sining ng feng shui para maging maganda ang daloy ang

Ano nga ba ang kapalarang naghihintay sa mga Pilipino ngayong Year of the Water Dragon?

enerhiya sa paligid at para mahalina ang positibo at mainyutralisa ang negatibo.

Ani Angi Ma Wong, ang tinaguriang feng shui lady ng America, may limang bagay na bumubuo sa kapalaran o destiny ng isang tao: una, ang fate, o kapalaran na itinakda ng langit; luck, na maaring pure luck, man-made luck, at heaven luck; earth luck; philantrophy o pagkakaridad; at edukasyon at karanasan. Ang tatlong huli ay maaaring makontrol sa pamamagitan ng pagsunod sa ilang giya ng feng shui.

May tatlong mayor na konsepto ang feng shui: ang daloy ng enerhiya (chi), ang balanse ng yin at yang (- at + energies), at ang interaksiyon ng limang elemento sa kalawakan o uniberso: fire, earth, metal, water at wood. Ang limang ito ay dapat na maging kaswato ng isa’t isa para maiwasan ang negatibong pangyayari sa ating buhay.

May tinatawag na generative at destructive cycle ang nature: sa pamamagitan ng apoy, nalilikha ang lupa; ang lupa ang nagproprodyus ng metal, ang metal ang nagpoprodyus ng tubig, ang tubig ang nagpapalago sa kahoy, at ang kahoy naman ang nagpaparikit ng apoy; ang kabaligtaran naman nito ang tinatawag na destructive cycle: tinutunaw ng apoy ang metal, ang metal pinuputol ang kahoy, ang kahoy sinisira o iniuusod ang lupa, ang lupa ay nagtitipon o pumipigil sa pagdaloy ng tubig, at ang tubig ang pumapatay sa apoy. Kaya nga, dapat na hindi ilagay ang “kontra” na elemento sa lugar na pinapatay ng nasabing elemento, hal. Sa water area ay huwag na huwag na ilagay ang amulet na sumisimbolo sa apoy. (Mula sa librong Feng Shui Dos and Taboos ni Angi Ma Wong, 2000).

31

I am writing this note, a few minutes before my 31st birth anniversary.

In my 31 years of existence, I do realize that there lots of things that I have done that need rectification, modification, or I must not done at all. These are the grave mistakes in my career as a writer, as a citizen, and as a person as a whole. But, there’s no room for self-pity. Experiences, good or bad, are excellent teachers. They devise theories that are totally applicable to our daily lives; their results either caution us not to do same things, or to make improvement on aspects that need some tuning or overhauling.

They say that if a man or a woman approaches their midlife, they are suffering in a dilemma. Are they too old for the world? Have they done enough to make their lives and other lives better? I believe that I do have still much time to do whatever the LORD wants me to do; what the society needs me to do; and to do the things I want to do.

Although my life is a little bit crowded with worries, uncertainties and other negativity, there is still room for development, improvement, and progress. THERE IS HOPE IN LIVING notwithstanding the fact that WE ARE ALL DYING. Death and life are sisters — and they are twin. For us to have a better life, we need to die a little — you know, those little pains, sacrifices, humiliation, uncertainty, mistakes. If we have pass through it successfully, then we will enter rebirth, a new life. On the other hand, if we want to have a beautiful death (I do believe in one), you need to perfect the art of living. The art of living for me is to do the best that you can, to do big acts of kindness (if you would do random acts of kindness, make it sure that it would really make an impact on the lives of other people and that it would pave way to positive changes into your life), and to realize that everyday is worth living (and dying) for.

Now, it’s 12:05 A.M. (I have started this blog entry, six minutes ago), I am officially 31. I thank the LORD for giving things and making me experience things that would make my personality complete. HAPPY BIRTHDAY TO ME. Amen.

Waterless

What will you do if you would see a woman, standing in-front of you, who is faceless? (Photo from Wikipedia.org)

It was 1995 and the water in Metro Manila is scarce—the effect of El Niño. Midnight is the only time when the water supply is relatively good. Although, you to sacrifice a little—waiting for the large basin to be filled and then transfer the content—by pail—to the large water container at the side of our house. It has been the routine for almost three to six months.

***

I have no belief in ghosts, although I love to watch horror movies and creepy stories when I was younger. It is just part of the fun. But that night, there were no scary movies for me; neither there was a freaky story. It is just me, my tabo, my pail and the big basin that is waiting to be filled by water passing through the hose, directly connected to the mainline. There is nothing to be scared about since the whole place is well-lighted.

***

I know that it is already a few minutes past midnight since the water coming from the hose is becoming relatively stronger. My mom was snoring inside for she’s resting for a while. In a few minutes, she’d replace me and will finish all the work, since I have classes tomorrow. I was an elementary student then, scientifically minded and a consistent honor student, with no belief in ghosts, in aswangs, with those creepy creatures cradled by the shadows of the night.

***

I know that my eyes are not fooling me. I think I saw our neighbor, Mrs. Pacita, peeping, hiding behind unseen portion of my Grade 5   teacher’s (Mrs. Sevilla) gate .

“Aling Pacita’s still awake? I thought that they had already their containers all filled up?” I said to myself.

I just pushed the thoughts away and focused on what I am doing. I looked again in that place, where I thought I saw Aling Pacita’s peeping to me. And there was nothing. “Perhaps, it’s just a fruit of my wild imagination?

***

After a few minutes, all is quiet again and all I can hear is the flow of the water filling my basin and the “tog-tog” of my tabo as it goes against the bottom of the basin and to the rim of my two black pails.

I thought I saw, Aling Pacita’s playfully running towards their backdoor. But why there is no sound of footsteps? I just dismissed the thought of seeing our neighbor, playfully running towards their backdoor, which is not visible from where I am sitting.

***

My mind is in what I am doing. I want to finish filling the 20-gallon drum (or maybe more) at the side of our house. I am sleepy and need to sleep even just for a while and have that strength to attend the classes, to recite, and to bag again the First Honors.

“Tog-tog!” my tabo said.

“Splash-splash!” says the water as it is being transferred from my basin to my pail.

There is no other vision in my mind but the water, the basin and the tabo. My head is filled with nothing, but the desire to fill the drum at the side of our house. No other thing in my mind, until there was a woman, in a purple, flowery dress, standing in-front of me. And she is not Aling Pacita. She has no face…

Letra

Madalas, nakikipaghabulan ang isang manunulat sa mga titik at mga salita...

MADALAS, kaysa hindi, nakikipaghabulan at nakikipag-asaran ako sa mga letra. Mapa-balita, mapa-sanaysay, mapa-tula. Para kasing kayhirap nilang hulihin at kapag nahuli mo na’y kayhirap namang pagdugtung-dugtungin, parang maninipis na lastiko na sa kaunting higit-lubay, mapuputol. At kung ibubuhol mo naman para magdugtong, parang nakaaasiwa naman dahil hindi siya buo at laging mapapansin ang dugtong.  Continue reading

*

Alexander Martin Cartesiano Remollino (Agosto 6, 1977 - Setyembre 3, 2010)

Mahirap ibalibag ang isang mabigat na ala-ala palabas ng utak mo at hayaang mabulok kung saan mang tabi ito mapatapon.

***

Setyembre 3, nang umalis kang walang paalam. Walang pasintabi. Walang tulang binasa bilang huling pahimakas sa pagtakas mo sa sangmaliwanag. Subalit naririto pa rin ang mga alaala ng mo — ang samyo at sangsang ng iyong iniwang bakas sa bula ng beer, sa sebo ng tainga at isol, lalo’t higit sa dulas at bagsik ng mga salitang nag-uunahang pumatak sa papel, parang luhang nag-uumagos ngayon sa magkabilang antatao ko. Parang ulan sa tuwing panahon ng bagyo, umaalimpuyo at wumawasak ang pagdaloy ng mga alaala.

***

Naging magkaibigan tayo, Alex, sa tula at sa iba pa. Hilaw akong makata noon at ikaw ay hinog na. Katunayan, isa kang binhing tumubo sa matabang lupa’t naging punong-kahoy na nagbibigay lilim sa mga naglalakbay sa daigdig ng tula. Hinangaan kita, lihim at hayag, sa bawat pulgada ng iyong pagkatao — bilang mamamahayag, bilang makata, bilang rebolusyonaryo.

Naiinggit ako sa iyo sapagkat saklaw mo ang lahat — parang langit na pumapayong sa kaparangang nilalakaran mo sa panapanahon para suriin ang lagay ng lipunan at lapatan ng karampatang solusyon ang sugat nito. Mahusay kang peryodista sa Tagalog at Ingles. Mahusay kang kuwentista. Mahusay kang istoryador sapagkat kahit sangkaterbang beer ang nainom mo ay hindi mo malilimutan ang petsa ng mga naganap na rebolusyon sa ating Bayang Magiliw; sa pagtataksil sa bayan ng mga taong itinuturing na bayani ngayon; at lalo’t higit sa lahat, sa petsa at oras kung kailan nagaganap, naganap at magaganap ang pakikibaka ng sambayanan.

***

Mahirap itapon ang ginto sa pusali. Katulad ng mga alaala mo. Sana’y narito ka pa. Pero talagang wala ka na. At ang tanging naiwan sa amin ay ang tula mo at sandamukal na mga alaala. Alex, kumusta na? Maupo ka sa hapag ng aking gunita’t magkuwentuhan kita. Kumusta na?